TİP Hatay Milletvekili Can Atalay’ın cezaevinde hazırladığı raporda, konteyner kentlerin kalıcılaştığı, konut, sağlık, eğitim ve adalet alanlarında yapısal sorunların sürdüğü vurgulandı.
Silivri Kapalı Cezaevi’nde tutuklu bulunan Türkiye İşçi Partisi (TİP) Hatay Milletvekili Can Atalay, “Hatay Deprem Raporu 2026: Bir Afet, Bir Yönetim Krizi” başlıklı 112 sayfalık çalışmasını kamuoyuyla paylaştı.
Raporda, deprem sonrası süreçte barınmadan sağlığa, eğitimden yeniden inşa çalışmalarına kadar birçok alanda yaşanan yapısal sorunlara dikkat çekildi.
Atalay, raporun Greenpeace Türkiye, Evrensel Haklar İçin Hukukçular Derneği, BAYETAV, Hatay Depremzede Derneği, Halkevleri, EMEP, CHP ve TİP Hatay örgütlerinin desteğiyle hazırlandığını belirtti.
Sunuş bölümünde, Anayasa Mahkemesi kararlarına rağmen milletvekilliğinin fiilen engellendiğini vurgulayan Atalay, çalışmasını “bir tanıklık metni” olarak nitelendirdi.
“TEK ELDEN, ŞEFFAF VE GÜNCEL VERİ SİSTEMİ” ÇAĞRISI
Raporda, Hatay’da barınma sorununun üçüncü yılında da çözülemediği belirtilerek, konteyner kentlerin geçici olmaktan çıkıp kalıcı hale geldiği ifade edildi.
Resmi açıklamalarla sahadaki veriler arasında uyumsuzluk bulunduğuna dikkat çekilen raporda, farklı kurumların farklı tarihlerde açıkladığı konut verilerinin “veri yönetimi krizi” yarattığı vurgulandı.
Bu nedenle “tek elden, şeffaf ve güncel bir veri sistemi” kurulması çağrısı yapıldı.
TOKİ konutlarına ilişkin net ve doğrulanabilir verilerin bulunmadığı belirtilerek, bağımsız denetim mekanizmalarının oluşturulması önerildi.
İHALE SÜREÇLERİ VE KAMU GÜCÜ ELEŞTİRİSİ
Raporda, Kamu İhale Kanunu’nun 21/B maddesi kapsamında yapılan pazarlık usulü ihalelerin şeffaflık ve rekabet açısından sorunlar yarattığı ifade edildi.
“Atay’da yükselen konutların temelinde, kamu gücünün adaletli kullanılmadığına dair büyüyen toplumsal şüphe bulunmaktadır” değerlendirmesine yer verildi.
SAĞLIK VE ÇEVRE İÇİN ACİL ÖNLEMLER
Sağlık başlığında, enkaz kaldırma çalışmalarında DSÖ standartlarına uyulması, hava kirliliği verilerinin düzenli açıklanması ve PM2.5 istasyonlarının artırılması önerildi.
Ayrıca ücretsiz maske, aşılama kampanyaları, temiz su ve hijyen koşullarının iyileştirilmesi gerektiği vurgulandı.
DEPREM DAVALARINDA YAVAŞLIK
Raporda, Hatay’da yıkılan apartmanlara ilişkin davaların yavaş ilerlediği, tutuklu müteahhit sayısının sınırlı olduğu belirtildi.
Soruşturma izinlerinin verilmemesinin ailelerin adalete olan güvenini zedelediği ifade edildi.
EĞİTİMDE “KALICI ÇÖZÜM” VURGUSU
Eğitim bölümünde, konteyner sınıfların tasfiye edilmesi ve depreme dayanıklı kalıcı okul binalarının inşa edilmesi gerektiği kaydedildi.
Afet sonrası eğitim için özel bütçe ayrılması, öğretmenlere barınma desteği sağlanması ve her okulda psikososyal destek birimleri kurulması önerildi.
Raporda, “Hatay’da eğitim bir lütuf değil, bir yaşam hakkıdır” ifadesine yer verildi.
GÖÇ, HAYVAN HAKLARI VE İŞ KAZALARI
Göç ve geri dönüş sürecinde ortak veri tabanı oluşturulması, dönüş hibelerinin artırılması istendi.
Kent hayvanları için kalıcı politikalar geliştirilmesi çağrısı yapılırken, şantiyelerde yaşanan iş kazalarının “örgütlü bir adaletsizlik” sonucu olduğu savunuldu.
Bağımsız bir “yeniden inşa güvenliği kurulu” kurulması önerildi.
“DEPREM PARALARI NEREDE?” SORUSU
Raporda, deprem bağışlarının kullanımına ilişkin şeffaflık eksikliğine dikkat çekildi.
“Türkiye Tek Yürek Kampanyası” kapsamında toplanan bağışlara ilişkin kamuoyuna net bilgi verilmesi çağrısı yapıldı.
“YENİDEN İNŞA, ADALETLE MÜMKÜN”
Raporun sonunda, Hatay’ın yeniden inşasının yalnızca fiziki yapılarla değil, sosyal adalet ve insan onuruyla birlikte sağlanabileceği vurgulandı.
“Atay’da yaşanan tablo, örgütlü bir adaletsizliğin sonucudur” değerlendirmesine yer verildi.
