Hatay'da 6 Şubat depreminin ardından hızla inşa edilen TOKİ destekli konut projeleri, halk ve uzmanların eleştirisine konu oluyor.
Yapılar arasındaki tekdüzelik, “birbirinin aynısı” yığma binalar, sosyal donatı eksiklikleri ve altyapı yetersizlikleri dikkat çekiyor.
Yerel halk, her yağmur sonrası su baskını ve elektrik, su, kanalizasyon sorunları yaşandığını söylüyor. Kura çekilmesine rağmen konutlara girişin aylar sürmesi, yaşamı daha da zorlaştırıyor.
Ulaşım ve çevre düzenlemesindeki eksiklikler de eleştirilen diğer konular arasında.
Samandağ başta olmak üzere bazı ilçelerde inşaatlar, tapulu tarım arazileri üzerine yapıldı. Zeytinlikler ve narenciye bahçeleri kamulaştırılırken, köylüler “mülkiyet hakkı” temelinde tepkilerini sürdürüyor. Avukatlar, rezerv alan uygulamalarının hukukî sorunlar doğurduğunu ve bazı mahkeme süreçlerinin hâlâ devam ettiğini belirtiyor.
TMMOB ve diğer uzmanlar, tarım arazilerinin konut projeleri için kullanılmasıyla bölgedeki gıda üretimi ve ekolojinin olumsuz etkilendiğine dikkat çekiyor. Ayrıca konutların şehir estetiğine uymayan, birbirinin aynısı yığma binalar şeklinde yükselmesi, uzun vadede kentsel ve çevresel sorunlar yaratabileceği uyarısını getiriyor.
UZMANLARDAN UYARI: ACELE TESLİMLER GÜVENLİK RİSKİ
İnşaat mühendisleri, konutların tamamlanmadan teslim edilmesinin hem can hem de mal güvenliği açısından tehlikeli olduğunu vurguluyor:
“Konut teslimi sadece binayı bitirmek değildir; çevre düzeni, trafik güvenliği ve altyapı tamamlanmadan anahtar verilmemelidir.”
HALK KALICI VE RASYONEL ÇÖZÜMLER BEKLİYOR
Ne müteahhit firma ne de ilgili kamu kurumları tarafından hâlâ resmi bir açıklama yapılmış değil. Bağımsız teknik denetim talep eden yurttaşlar, trafik ve ulaşım düzenlemeleri, altyapı onarımları, çalışma güvenliği önlemleri, sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi ve eğitim hizmetlerinde kalıcı çözümler bekliyor.
TOKİ yetkilileri, projelerin depremzedelerin acil barınma ihtiyacını karşılamak üzere yapıldığını ve eksikliklerin zaman içinde giderileceğini belirtiyor. Ancak eleştirmenler, hızlı yapılan yapıların sosyal ve ekolojik etkilerinin uzun vadede ciddi sonuçlar doğuracağını ifade ediyor.
Bu durum, Hatay'da deprem sonrası konut üretimi, şehir planlaması, ekolojik denge, güvenlik ve toplumsal adalet arasındaki hassas dengeyi gözler önüne seriyor. Halk, altyapı eksiklikleri, sosyal donatı yetersizlikleri, tarım arazilerinin kullanımı ve güvenlik riskleri konusunda haklarını savunmaya devam ediyor.
ESKİDEN GECEKONDU, ŞİMDİ ADI TOKİ-KONDU
Eskiden şehirlerde plansız ve izinsiz yapılan gecekondu evlerde yaşanan sorunlar, deprem sonrası yapılan bu devlet destekli konutlarda da benzer şekilde kendini gösteriyor. Şimdi ise yapılan konutlar devlet eliyle yapılıyor ama gecekondu mahallelerinde görülen altyapı, yol ve sosyal donatı sorunlarına benzer sıkıntılar devam ediyor. Yani gitti, gecekondu yerine geldi TOKİ-kondu.
Foto-Haber: Neslihan Sağaltıcı
