(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});

banner40

banner33

banner56

banner49

banner58

banner53

banner55

banner57

banner44

banner15

Enflasyon artıyor, maaşlar eriyor

Yıllık enflasyon resmi verilere göre yüzde 61,14’e çıkarken uzmanlar gerçek rakamın çok daha yüksek olduğu görüşünü paylaşıyor. Enflasyondaki hızlı artış maaşlara yıl başında yapılan zamları da eritti.

EKONOMİ 05.04.2022, 10:37 05.04.2022, 15:23 Nesli
52
Enflasyon artıyor, maaşlar eriyor

Türkiye’de enflasyon mart ayında resmi olarak yüzde 60’ı geçerek son 20 yılın zirvesine ulaştı. Türkiye İstatistik Kurumu’na (TÜİK) göre tüketici enflasyonu yıllık bazda yüzde 61,14’e çıkarken aylık enflasyon yüzde 5,46 olarak ölçüldü.

Resmi verilere göre yıllık artışın en fazla olduğu ana grup yüzde 99 ile ulaştırma oldu.

Artış, gıda ve alkolsüz içeceklerde, yapılan KDV indirimlerine rağmen yüzde 70’i, ev eşyasında yüzde 69’u buldu. Peki enflasyondaki yükseliş neden durdurulamıyor?

"Tarım ürünleri yerli olmaktan çıktı"

DW Türkçe’ye konuşan İstanbul Bilgi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Haluk Levent, “Bütün tarım ürünleri neredeyse enerji ve gübre dolayısıyla dış şoklara açık hale geldiler. Yani maliyet yapısı itibariyle yerli ürün olmaktan neredeyse çıktılar. O zaman da Türk lirasında suni olarak yaratılan asıl aşırı değersizleştirme tarımsal ürünleri vuruyor” diyor. Levent, nüfusun İstanbul ve Ankara gibi illerde olmasının da gıdaya taşıma ve depolama maliyeti yüklediğini ifade ediyor.

Uzun zamandır gıda endeksinin enflasyon endeksinin üzerinde seyrettiğine işaret eden Levent, gıda meselesi çözülmediği sürece sıkıntının devam edeceğini vurguluyor.

Enflasyonun yüzde 60-65 arasında olan beklentilerin alt sınırına yakın olarak açıklandığını belirten Levent, verilerde şaşırtıcı olanın ise sağlık grubunda gerçekleştiğini söylüyor. Şubat ayında ilaç fiyatlarına yeni düzenlemenin yapıldığını hatırlatan Levent, “Aslında sağlıkta yüzde 35'lik bir artış gözüküyor. Ancak ilaçtaki fiyat artışının çok yüksek oranlı olduğunu düşünecek olursak biraz daha yüksek bir artış bekliyorduk. Gelecek aylarda sağlığın biraz daha genel enflasyon oranını arttıracak şekilde yükselmesi beklenebilir” diyor. 

ENAG: Enflasyon yüzde 142'nin üzerinde

Bir grup akademisyenin oluşturduğu Enflasyon Araştırma Grubuna (ENAG) göre ise enflasyon yüzde 142'nin üzerinde.

TÜİK’e göre Mart'ta fiyatı en çok artan ürün yüzde 30’un üzerinde artışla motorin olurken, benzin fiyatı yüzde 24,4, kömür yüzde 23,5, kuru soğan yüzde 21, şehirler arası otobüs ücreti yüzde 20 arttı. Kıvırcık ve beyaz lahanada fiyat artışı yüzde 17’yi geçerken, portakal yüzde 16,4, mantar yüzde 15,5, kuzu eti yüzde 15 fiyat artışı yaşadı.

Maaş zamları eksiye düştü

Sene başında asgari ücret, memur maaşları ve emekli aylıklarına yapılan zamlar da resmi enflasyon karşısında eksiye düştü. Bu yıl için net asgari ücret, yüzde 50’ye yakın zamla 4253 lira 40 kuruş olarak belirlenmişti.

DW Türkçe’ye konuşan çalışma ekonomisi uzmanı Özgür Müftüoğlu, enflasyon yükselişi karşısında ücretlerin sabit kaldığını vurguluyor. Müftüoğlu, “Türkiye'de ücret artışları biliyorsunuz Aralık'ta açıklanmıştı. Ocak'tan itibaren geçerli olmuştu. Bir yüzde 50'lik artış yapılmıştı, ki o geçen yılın enflasyonunu dahi karşılamıyordu. E şimdi tabii sürekli olarak bu ücretlerin eridiğini görüyoruz. Bu süreç karşısında hükümetin herhangi bir çözümü yok” diye konuşuyor.

Türkiye'de geçen haftalarda yıl ortasında asgari ücrete zam yapılacağı beklentisi artmıştı. Ancak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, gündemlerinde böyle bir konunun olmadığını belirterek zamma kapıyı kapattı. 

Üretici fiyatları yüzde 115 arttı

TÜİK’e göre Yurt İçi Üretici Fiyatları Endeksi de yüzde 115'e yaklaştı. Üretici maliyetlerinin giderek arttığına dikkat çeken Müftüoğlu, bunun da enflasyonun gelecek dönemde hız kesmeden devam edeceğini gösterdiğini ifade ediyor. 

Bütün bunlara karşılık toplumda tepki de olmadığını dile getiren Müftüoğlu, “Toplumdaki sessizliği otoriter rejime bağlamak mümkün, demokrasinin olmadığı bir süreç içindeyiz. Muhalefet partileri de bir çözüm sunmuyor, sendikalar büyük ölçüde sessizliğini koruyor. Eğer buna karşı bir tepki gösterilirse bir yerde duracak ve başka birtakım politikalarla bu süreçlerdeki dengesizlik belki giderilmeye çalışacak ama aksi halde maalesef bu enflasyon süreci içerisinde birileri çok zenginleşirken birileri de fakirleşmeye devam edecek” diyor.

"Enflasyon yüzde 80-85'i görecek"

Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, iki hafta önce enflasyonda düşüşün yaz aylarında başlayacağını söylemişti. Peki bu öngörü ne kadar gerçekçi?

Prof. Levent, Bakan Nebati bu öngörüyü yaparken düşme eyleminin nasıl gerçekleşeceğine ilişkin bir argüman sunmadığını belirterek “O zaman Sayın Nebati'nin bir kendine özgü dileği olarak görüyoruz. Eğer ekonomi yönetimi bozucu bir etkide bulunmazsa yıllık ortalama enflasyonun yüzde 60'ların üzerinde olacağını düşünüyorum. Bu da şu anlama gelir. Bir 80'leri 85'leri görürüz. Zirve olarak ondan sonra düşmeye başlar” diyor.

"Faiz artırımı tek başına yeterli olmaz"

Gelinen noktada faiz artırımının enflasyonun düşmesi için tek başına yeterli olmayacağını düşünen Levent, “Bilimsel olarak konuya yaklaşabilen kadroların işbaşına gelmesi gerekiyor. Bu kadroların da bu iktidar bünyesi içerisinde çalışabilmesi mümkün değil. Çünkü Sayın Cumhurbaşkanı defaatle bu tür kadrolarla beraber çalışamayacağını ilan etti. Aslında en son işte doktorlar için söyledikleri 'giderlerse gitsinler biz de yenilerini koyarız' falan gibi bir laf etti. Yani yetişmiş iş gücüne değer vermediğini pek çok yerde pek çok defa beyan etti” ifadelerini kullanıyor.

Türkiye’de yüksek enflasyonun yanı sıra ekonomik durgunluğun da yaşandığını dile getiren Levent, anti-enflasyonist bir programın yanı sıra gelirleri düzenleyecek maliye politikasının da uygulanması gerektiğini, bunun için de Türkiye’nin 60-70 milyar dolar kaynağa ihtiyacı olduğunu vurguluyor.

KESK'ten ek zam talebi

Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu (KESK) da bugün yaptığı açıklamada enflasyon nedeniyle ek maaş zammı talep ettiklerini duyurdu.

KESK Eş Başkanı Mehmet Bozgeyik, “İğneden ipliğe, ekmekten suya, zam sağanağı hız kesmeden devam ediyor. Resmi enflasyon bile yılın üç ayında yüzde 22,8 arttı. Yaşadığımız gerçek enflasyon ise bunun en az iki katı. Dolayısıyla bu koşullarda hiç kimsenin altı milyon kamu emekçisinin ve emeklinin yılın başında yapılan yüzde 7,5 sefalet zammı yetinmesini istemeye hakkı yok. Temmuz ayını beklemeden tüm kamu emekçilerinin, emeklilerin maaşları insanca yaşamaya yetecek seviyeye çekilmeli” ifadelerini kullandı.

Uzmanlara göre enflasyondaki yükseliş sürecek. Bu da emek gelirlerinin daha da aşındığı bir tabloya neden olacak.

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 03 Aralık 2022
İmsak 05:58
Güneş 07:22
Öğle 12:30
İkindi 15:06
Akşam 17:28
Yatsı 18:47
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Rizespor 14 25
3. Pendikspor 14 25
4. Keçiörengücü 14 25
5. Boluspor 14 25
6. Samsunspor 14 24
7. Manisa FK 14 23
8. Bodrumspor 14 22
9. Bandırmaspor 14 21
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 14 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4